پزشکی شخصی‌سازی‌شده و فارماکوژنومیکس با بهره‌گیری از اطلاعات ژنتیکی هر فرد، می‌تواند به انتخاب دقیق‌تر برخی داروها، کاهش عوارض ناخواسته و استفاده اثربخش‌تر از منابع نظام سلامت کمک کند.

به گزارش روابط عمومی دانشکده علوم و فن‌آوری‌های نوین پزشکی شیراز، پیشرفت‌های پزشکی مولکولی و ژنتیک، رویکردهای نوینی را در تشخیص و درمان بیماری‌ها ایجاد کرده است که از جمله آن‌ها می‌توان به «پزشکی شخصی‌سازی‌شده» و «دارودرمانی مبتنی بر ژنوم» اشاره کرد.

در این رویکرد، اطلاعات ژنتیکی بیمار در کنار یافته‌های بالینی، آزمایش‌های روتین، تصویربرداری و پاتولوژی مورد توجه قرار می‌گیرد. تفاوت‌های ژنتیکی افراد می‌تواند بر نحوه متابولیسم و پاسخ بدن به برخی داروها تأثیرگذار باشد و در برخی موارد، انجام آزمایش‌های فارماکوژنومیک می‌تواند به پزشک در انتخاب دارو یا دوز مناسب کمک کند.

کاربرد این رویکرد در حوزه سرطان نیز اهمیت ویژه‌ای دارد. بررسی ویژگی‌های مولکولی و ژنتیکی تومورها در برخی انواع سرطان می‌تواند به شناسایی جهش‌ها و نشانگرهای مؤثر در انتخاب درمان‌های هدفمند کمک کند و زمینه را برای تصمیم‌گیری دقیق‌تر تیم درمان فراهم سازد.

از منظر اقتصاد سلامت نیز، استفاده هدفمند از آزمایش‌های ژنتیکی می‌تواند در مواردی که شواهد علمی و هزینه‌اثربخشی آن‌ها تأیید شده است، از تجویز درمان‌های کم‌اثر و برخی عوارض قابل پیشگیری جلوگیری کرده و به مدیریت بهتر منابع درمانی کمک کند.

بر این اساس، به‌روزرسانی راهنماهای بالینی، توسعه آزمایشگاه‌های تشخیص مولکولی در مراکز دانشگاهی، حمایت هدفمند بیمه‌ها از آزمایش‌های ژنتیکی دارای شواهد کافی و ثبت نتایج معتبر در پرونده الکترونیک سلامت، از جمله اقداماتی است که می‌تواند مسیر توسعه پزشکی فردمحور را در نظام سلامت هموار کند.

پزشکی شخصی‌سازی‌شده، با تکیه بر شواهد علمی و استفاده هوشمندانه از داده‌های ژنتیکی و بالینی، چشم‌اندازی برای افزایش دقت درمان، ارتقای ایمنی بیماران و استفاده بهینه‌تر از منابع نظام سلامت فراهم می‌کند.

خانم دکتر « سیده لیلی اسدی» عضو هیات علمی گروه پزشکی مولکولی دانشکده علوم و فناوری های نوین پزشکی